🍷

Ancol (Alcohol)

Hóa Học🎓 Lớp 11
📖

Định Nghĩa

Ancol (Alcohol) là hợp chất hữu cơ có nhóm hydroxyl -OH gắn trực tiếp vào carbon no. VD: CH₃OH (methanol), C₂H₅OH (ethanol).
📋

Công Thức Quan Trọng

CnH2n+1OH (ancol no, đơn chức)C_nH_{2n+1}OH \text{ (ancol no, đơn chức)}CT chung ancol no
🧠

Lý Thuyết Chi Tiết

Ancol



1. Phân loại


  • Bậc I: R-CH₂OH

  • Bậc II: R₂CHOH

  • Bậc III: R₃COH


    • 2. Phản ứng


  • Đốt cháy: CₙH₂ₙ₊₁OH + O₂ → CO₂ + H₂O

  • Tác dụng Na: 2R-OH + 2Na → 2R-ONa + H₂↑

  • Tách nước: 170°C/H₂SO₄ → anken; 140°C → ete

  • Oxi hoá nhẹ: Ancol bậc I → Aldehyde → Acid


    • 3. Liên kết Hydrogen


    Ancoal có liên kết H → nhiệt độ sôi CAO hơn ankan tương đương
    ✏️

    Ví Dụ Minh Hoạ

    Trung bình
    Cho 4.6g ancol đơn chức tác dụng vừa đủ Na, thu được 1.12L H₂ (đktc). Xác định ancol.
    👁️ Xem lời giải
    nH₂ = 1.12/22.4 = 0.05 mol
    2ROH + 2Na → 2RONa + H₂
    nROH = 2×0.05 = 0.1 mol
    M = 4.6/0.1 = 46 → C₂H₅OH (ethanol)
    ⚠️

    Lỗi Thường Gặp

    • ❌ Nhầm nhiệt độ tách nước: 170°C = anken, 140°C = ete
    • ❌ Ancol bậc III KHÔNG bị oxi hoá bởi CuO/KMnO₄
    ⚡

    Mẹo Giải Nhanh

    • ⚡ "170 = ến (anken), 140 = ete" — mẹo nhớ nhiệt độ tách nước
    🌍

    Ứng Dụng Thực Tế

    🌍 Xăng E5/E10: Pha 5-10% ethanol → giảm phát thải
    🌍 Y tế: Cồn 70° sát trùng (70% ethanol hiệu quả nhất vì cần nước để thấm màng tế bào vi khuẩn)
    📜

    Lịch Sử & Bối Cảnh

    📜 Ethanol là đồ uống cổ nhất loài người (~9000 năm TCN). "Alcohol" bắt nguồn từ tiếng Ả Rập "al-kuhl" (bột kẻ mắt).

    🏋️ Luyện Tập Ngay

    🧪Bài tập gợi ý

    Thử giải bài tập về Ancol (Alcohol) với AI — được giải từng bước chi tiết: