Sóng cơ là dao động lan truyền trong môi trường vật chất. Đặc trưng bởi biên độ A, tần số f, bước sóng λ, vận tốc v=λf.
📋
Công Thức Quan Trọng
v=λfVận tốc sóng
T=f1Chu kỳ
🧠
Lý Thuyết Chi Tiết
Sóng cơ
1. Phương trình sóng
u=Acos(ωt−kx) với ω=2πf, k=2π/λ
2. Giao thoa
Hai sóng kết hợp → cực đại khi Δd=kλ, cực tiểu khi Δd=(k+0.5)λ
3. Sóng dừng
Bụng sóng, nút sóng. Dây 2 đầu cố định: L=n2λ
✏️
Ví Dụ Minh Hoạ
Cơ bản
Sóng có f=500Hz, λ=0.68m. Tính vận tốc.
👁️ Xem lời giải
v=λf=0.68×500=340 m/s (đúng = tốc độ âm thanh!)
⚠️
Lỗi Thường Gặp
❌ Nhầm vận tốc sóng với vận tốc dao động của phần tử
❌ Sóng ngang vs sóng dọc: Âm thanh là sóng DỌC
⚡
Mẹo Giải Nhanh
⚡ $v = \lambda f$ là công thức "vạn năng" — đúng cho MỌI loại sóng
🌍
Ứng Dụng Thực Tế
🌍 Nhạc cụ: Đàn guitar → sóng dừng trên dây 🌍 Siêu âm y tế: Sóng âm tần số cao tạo hình ảnh
📜
Lịch Sử & Bối Cảnh
📜 Christian Huygens (1678) đề xuất nguyên lý Huygens giải thích sự truyền sóng. Thomas Young (1801) chứng minh ánh sáng là sóng qua thí nghiệm khe đôi.